Wet- en regelgeving uitgifte NL-IBAN

Op deze pagina staat meer informatie over de regelgeving en aanbevelingen rond de eigen uitgifte van NL-IBAN’s.

1. en 3. Vergunning en voorwaarden DNB

Iedereen die in Nederland betaaldiensten verleent en niet is uitgezonderd of vrijgesteld, heeft een vergunning nodig van De Nederlandsche Bank (DNB). Een PSP mag NL-IBAN’s uitgeven wanneer DNB een vergunning voor betaaldienst 3 en/of 5 heeft afgegeven, zoals bedoeld in de bijlage van Richtlijn (EU) 2015/2366.

DNB publiceert op haar website meer informatie over het registratieproces van de vergunning, als ook of er wel of geen vergunning noodzakelijk is.

DNB publiceert de vergunning van PSP’s in haar publieke register.

Verwijzingsportaal

Banken en andere betaaldienstverleners, waaronder elektronischgeldinstellingen en betaalinstellingen, die rekeningen aanbieden met een NL-IBAN zijn wettelijk verplicht aan te sluiten op het Verwijzingsportaal bankgegevens. Dit is geïmplementeerd in de Wet financieel toezicht (Wft) via artikel 3:267i. De gemiddelde doorlooptijd van het aansluitproces is volgens Justid zes maanden.

Overheidsvordering

Een betaaldienstverlener als bedoeld in artikel 1:1 van de Wet op het financieel toezicht is vanuit de Invorderingswet 1990 artikel 19:4 verplicht aan een vordering op de belastingschuldige te voldoen, zonder dat de belastingschuldige zich daarbij op verrekening kan beroepen. De Nederlandse overheid heeft hiervoor de Overheidsvordering geïntroduceerd.

De Overheidsvordering is een instrument van de overheid - en geen betaalproduct - dat gebruik maakt van de systematiek van SDD (SEPA Direct Debit). Vanwege dit uitgangspunt kunnen alleen betaaldienstverleners die bereikbaar zijn voor SDD Core invulling geven aan deze wettelijke verplichting.

De Betaalvereniging beheert de specificaties van de Overheidsvordering. De specificaties voor het aanleveren van een Overheidsvordering binnen SEPA door bevoegde overheidsinstellingen zijn openbaar. De specificaties voor betaaldienstverleners zijn via giraal@betaalvereniging.nl op te vragen door betaaldienstverleners die bereikbaar zijn voor SDD Core.

2. SWIFT registratie IBAN identifier (BIC)

SWIFT BIC Registration Procedures document geeft meer informatie over het registratieproces, publicatie en onderhoud van de BIC’s die zijn uitgegeven volgens de standaard ISO 9362. Het beschrijft de voornaamste rollen en verantwoordelijkheden van de verschillende belanghebbenden die bij deze processen betrokken zijn. Om hiervoor in aanmerking te komen, is de minimale vereiste een Europees paspoort via een in Nederland gevestigd kantoor (ISO 3166-1 landcode). Neem contact op met SWIFT voor een aanvraag van een NL-BIC.

De eerste vier letters van de BIC-8 of BIC-11 worden -nagenoeg altijd- opgenomen als identifier in het NL-IBAN (positie 5-8) en moeten dus uniek zijn. SWIFT borgt deze uniciteit. Openbaar register van BIC’s geregistreerd door SWIFT. Registratie updates gaan via een vast publicatieschema. Voor vragen over het BIC registratie proces, kunt u contact opnemen met SWIFT.

4. Meld uw PSP aan bij de Betaalvereniging

Meld bij de Betaalvereniging dat uw betaaldienstverlener ([1] bank, betaalinstelling of elektronischgeldinstelling) stappen onderneemt om vanuit Nederland in het betalingsverkeer actief te worden en [2] of daarbij het voornemen is eigen NL-IBANs uit te geven. [3] Wij ontvangen graag het mailadres van een contactpersoon op giraal@betaalvereniging.nl, cc r.vlek@betaalvereniging.nl.

5. IBAN regelgeving

• De structuur van het NL-IBAN is als volgt: NL2!n4!a10!n – zie SWIFT IBAN BIC Registry.
• Het NL-IBAN volgt de wereldwijde internationale standaard ISO 13616.
• Alleen een compleet IBAN is uniek. Syntax controle is volgens de Modulus 97, conform ISO/IEC 7064. Het controlenummer op positie 3 en 4 van het NL-IBAN zorgt dat het IBAN kan worden gecontroleerd op invoerfouten.
• De identifier code op positie 5-8 van het NL-IBAN is gekoppeld aan de BIC van de PSP.
• SWIFT IBAN BIC Registry verwijst naar de NL-IBAN uitzondering: Voorkom de cijfers 099 op positie 9-11 van het NL-IBAN. Deze cijferreeks is voorbehouden aan g-rekeningen en wordt alleen verstrekt door g-rekening aanbiedende banken. De uitzonderingsclausule voorkomt verwarring; een ‘099’-rekening betreft altijd een g-rekening. Bovendien zorgt uitsluiting van deze cijferreeks ervoor dat het voor de PSP in de toekomst mogelijk is om alsnog toe te treden tot de Closed User Group en g-rekeningen aan te bieden aan klanten. Dat zou niet mogelijk zijn als de ‘099’-serie ook al actief is voor ‘reguliere’ rekeningen.

6. Registreer BIC en identifier op de NL-IBAN BIC-lijst

Bij transacties tussen Nederlandse IBAN’s, wordt niet gevraagd om naast het IBAN ook de BIC in te voeren. Deelnemers aan het betalingssysteem vullen deze informatie aan aan de hand van een openbare NL-IBAN BIC-lijst. De Betaalvereniging houdt deze lijst bij. Er worden geen kosten voor deze service gerekend.

Iedere PSP die in het Nederlandse betalingsverkeer wil deelnemen met eigen NL-IBAN wordt sterk aangeraden haar eigen gegevens in de lijst op te laten nemen. Voorwaarden voor opname zijn als volgt:
(A) De PSP is met de voor betalingsverkeer noodzakelijke vergunning opgenomen in het publieke register van DNB (zie 1).
(B) De BIC is opgenomen in het register van SWIFT (zie 2).
(C) Een CSM is geregeld (direct of indirect via …?)
(D) Koppeling met minimaal 1 EPC SEPA scheme is geregeld (direct participant of indirect participant).

PSP’s die aan deze voorwaarden voldoen is het toegestaan om het IBAN zelf op te stellen volgens de specificaties genoemd bij 5. Bekijk ook de aanbevelingen bij 8.

Voor de aanvraag om de BIC en identifier van een PSP op te nemen in de NL-IBAN BIC-lijst, of in het geval van wijzigingen, ontvangen wij graag de onderstaande informatie. Stuur dit naar giraal@betaalvereniging.nl, cc r.vlek@betaalvereniging.nl. Wij raden aan om een maand tot twee weken voorafgaand aan de gewenste publicatiedatum contact met ons op te nemen.

Naam PSP
Publicatie in Register van DNB als:	Bank/ betaalinstelling/ of elektronischgeldinstelling
BIC-8/ BIC-11
Identifier (4 letters voor positie 5-8 van NL-IBAN)
Gewenste publicatie datum	yyyy/mm/dd
Contactgegevens voor toekomstige informatie-uitwisseling	Name email phone number
SEPA scheme adherence SCT/ SCTinst/ SDD_Core/ SDD_B2B
Direct participant or indirect participant via
Doelgroep betaalrekeningen	particulier/zakelijk/beide/n.v.t.

 

De Betaalvereniging informeert andere participanten over wijzigingen in de BIC-tabel middels een RSS feed (voeg onderstaande link toe aan de RSS reader: https://archief.betaalvereniging.nl/actueel/nieuws/rubriek/iban-bic-lijst/feed).

7. Inrichten check Centraal Curatele- en Bewindregister

Op grond van BW 7:401 moet bij uitvoering van werkzaamheden "de zorg van een goed opdrachtnemer" in acht genomen worden. Een betaaldienstverlener moet zorgen dat zij hun cliënten kennen en alleen passende financiële producten dan wel diensten leveren aan cliënt. Nederlandse wetgeving vereist daarmee dat een PSP nagaat of iemand die een rekening aanvraagt, onder curatele of bewind staat en daardoor beperkt of uitgesloten is van het zelf aanvragen van een betaalrekening. Een controle op het Centraal Curatele en Bewindregister is zodoende verplicht. Hierdoor is KYC en CDD ook bij de uitgifte van e-money accounts noodzakelijk.

De Rechtspraak biedt een centrale koppeling met de software van uw organisatie:

• Webservice Centraal Curatele en Bewindregister
• Webservice Centraal Insolventieregister

8. Aanbevelingen IBAN reeks

Besluit over het uitgeven van bekende nummerreeksen

De laatste 10 posities van het IBAN worden zelf vastgesteld door PSP’s. De enige vastgestelde uitzondering is de reeks 099 op positie 9-11; dat is voorbehouden aan g-rekeningen en uitgifte hiervan moet zodoende worden voorkomen voor ander type rekeningen. Voor de overige nummerreeksen beslist de PSP welke worden uitgegeven. PSP’s maken een eigen afweging of zij bekende rekeningnummers willen uitgeven. Denk hierbij aan de laatste 10 posities van de rekeningnummers van de Belastingdienst, of van goede doelen.

Voorkom heruitgifte van IBAN’s

Heruitgifte van de laatste 10 posities van het IBAN leidt automatisch tot een exacte kopie van het volledige IBAN. Dit leidt zonder twijfel tot een toename van onverschuldigde betalingen.

9. CONNECT giraal notificatie systeem

Via een gratis online Incidentmanagement tool informeren PSP’s met eigen NL-IBAN’s elkaar wanneer er verstoringen zijn in het betalingsverkeer (NL IBAN > NL IBAN), of bij gepland onderhoud. Medewerkers voor wie dergelijke informatie relevant is kunnen een notificatie ontvangen over oorzaak en verwachte doorlooptijd. PSP’s kunnen zowel berichten plaatsen als ontvangen in CONNECT giro. Meld PSP aan.

10. NASO

De European Payments Council beschrijft in detail wat een NASO loket doet. Voor de Nederlandse community is Betaalvereniging Nederland het NASO-loket. Onze rol beperkt zich tot uitleg m.b.t. administratieve vragen ten aanzien van de procedure. Eventueel kunnen we conceptdocumenten van PSP’s beoordelen. Wij geven geen juridische adviezen en kunnen niet aansprakelijk worden gesteld voor het verloop van een aanvraag. De verantwoordelijkheid voor de goedkeuring van de aanvragen van aanvragers ligt uitsluitend bij de EPC.

Als PSP’s wensen dat NASO Betaalvereniging de documenten vooraf beoordeelt, houd dan rekening met het feit dat wij minimaal 7 dagen voor de deadline van EPC de documenten digitaal in ons bezit moeten hebben.

11. Overig

Leden van de Betaalvereniging zijn daarnaast gehouden aan bepaalde procedures. Zoals de Procedure Onverschuldigde Betalingen (POB) en de Procedure NAW-gegevens Begunstigde bij niet-bancaire Fraude (PNBF). De eerste procedure, de POB, komt bij transacties tussen NL-IBAN’s grotendeels in de plaats van de Request for Recall by the Originator van het SCT/SCTinst Rulebook (tenzij de klant erop staat deze EPC procedure te volgen). Voordeel van de Nederlandse procedure, is dat deze leidt tot 80% terugbetaling en voorziet in de mogelijkheid tot NAW-verstrekking indien terugbetaling uitblijft (i.t.t. de Europese RFRO). Met de NAW-gegevens kan de betaler geld terug vragen via de rechter. Dit laatste geldt ook voor de PNBF. Voordat de PNBF wordt uitgevoerd moet het slachtoffer een aangifte kunnen tonen ten aanzien van de transactie waarvan de NAW-gegevens van de Begunstigde worden opgevraagd.

PSP’s die geen lid van de Betaalvereniging zijn, kunnen ook participeren in deze procedures. Meer informatie.

PSP’s die in Nederland actief zijn kunnen lid worden van de Betaalvereniging

De leden van de Betaalvereniging zijn betaaldienstverleners. Zij leveren een deel van de infrastructuur voor het betalingsverkeer en zorgen er met elkaar voor dat betalingen van en naar de juiste persoon of het juiste bedrijf gaan. Wij hebben ruim vijftig leden die actief zijn in het toonbank-, online of girale betalingsverkeer. Onze leden variëren van gevestigde banken, tot toetredende betaalinstellingen, gericht op particulieren of de zakelijke markt en op algemeen betalingsverkeer of een specifiek deel van de markt. Zij geven met hun lidmaatschap aan dat zij willen bijdragen aan een veilig, betrouwbaar, efficiënt en toegankelijk ecosysteem voor betalingen.

Leden krijgen toegang tot regelmatige updates over ontwikkelingen op het gebied van infrastructuur en regelgeving voor betalingen, en kunnen deelnemen aan werkgroepen over onderwerpen als open bankieren, toegankelijkheid en standaarden. Bovendien stelt het lidmaatschap PSP's in staat branchegenoten te ontmoeten in zowel formele als informele settings en pre-competitieve onderwerpen en kwesties te bespreken.

Wij verwelkomen graag nieuwe leden. Om lid te worden of voor vragen over het lidmaatschap kunt u contact met ons opnemen.